देशभर सहिद दिवस मनाइँदै, बलिदानी सहिदप्रति श्रद्धाञ्जली

काठमाडौं । देश र जनताको हितका लागि आफ्नो अमूल्य जीवन अर्पण गर्ने सहिदहरूको स्मरणमा आज देशभर सहिद दिवस विविध कार्यक्रमका साथ मनाइँदैछ । प्रजातन्त्र, स्वतन्त्रता र न्यायका लागि गरिएको त्यागको कदर गर्दै हरेक वर्ष माघ १६ गते यो दिवस मनाउने परम्परा रहिआएको छ ।

नेपालमा प्रजातन्त्र स्थापनाका क्रममा आफ्नो जीवन बलिदान गर्ने चार अमर सहिद धर्मभक्त माथेमा, दशरथचन्द्र ठाकुर, गङ्गालाल श्रेष्ठ र शुक्रराज शास्त्री तथा अन्य ज्ञात–अज्ञात सहिदको सम्झनामा सहिद दिवस मनाइन्छ । राणा शासनविरुद्ध आवाज उठाएको अभियोगमा तत्कालीन शासकले उनीहरूलाई मृत्युदण्ड दिएको थियो ।

ती सहिदहरूको साहस, त्याग र बलिदानले नेपाली समाजमा चेतनाको ज्योति फैलियो । तिनै बलिदानबाट प्रेरित जनआन्दोलनका कारण जहानियाँ राणा शासनको अन्त्य भयो र नेपालमा प्रजातन्त्रको स्थापना सम्भव भएको मानिन्छ ।

सहिद दिवसको अवसरमा सरकारी तथा गैरसरकारी निकाय, शैक्षिक संस्था र विभिन्न संघ–संस्थाले श्रद्धाञ्जली सभा, प्रभातफेरी, गोष्ठी तथा स्मरण कार्यक्रम आयोजना गर्दै आएका छन् । यसै सन्दर्भमा माघ १० देखि १६ गतेसम्म ‘सहिद सप्ताह’ मनाउने परम्परा पनि रहिआएको छ ।

इतिहासअनुसार विसं २०१२ सालदेखि नै तत्कालीन काठमाडौं नगरपालिकाको संयोजकत्वमा प्रत्येक वर्ष माघ १६ गते सहिदको सम्झनामा औपचारिक रूपमा दिवस मनाउन थालिएको हो । स्वतन्त्रताको माग गरेकै कारण १९९७ सालमा सहिद शुक्रराज शास्त्रीलाई माघ १० गते काठमाडौंको टेकुस्थित पचलीमा, माघ १३ गते धर्मभक्त माथेमालाई सिफलमा तथा गङ्गालाल श्रेष्ठ र दशरथचन्द्र ठाकुरलाई माघ १५ गते शोभाभगवतीमा राणा शासकले मृत्युदण्ड दिएका थिए ।

सहिद दिवसले नयाँ पुस्तालाई इतिहास सम्झाउने मात्र होइन, लोकतान्त्रिक मूल्य, राष्ट्रिय स्वाभिमान र नागरिक कर्तव्यप्रति प्रतिबद्ध रहन प्रेरणा दिने विश्वास गरिएको छ ।