नयाँ करदाता पोर्टल सार्वजनिक, अब भ्याट विवरण आफैं सच्याउन सकिने

काठमाडौं । आन्तरिक राजस्व विभागले करसम्बन्धी सेवा थप सहज, प्रविधिमैत्री र करदातामैत्री बनाउने उद्देश्यले नयाँ संस्करणको करदाता पोर्टल सञ्चालनमा ल्याएको छ ।

विभागका महानिर्देशक डा. भीष्मकुमार भुसालले सोमबार आयोजित कार्यक्रममा अद्यावधिक गरिएको पोर्टल सार्वजनिक गरेका हुन् । पुरानो प्रणाली झन्झटिलो र समयखर्चिलो रहेको भन्दै विभागले लामो समयदेखि पोर्टल सुधारको काम अघि बढाउँदै आएको थियो ।

नयाँ पोर्टलमा करदाताले अनलाइनबाटै विभिन्न विवरण रुजु तथा सच्याउन सक्ने व्यवस्था गरिएको छ । यसअघि अन्तःशुल्क बुझाउने प्रतिष्ठानले मासिक रूपमा बुझाउने अन्तःशुल्क विवरणको रुजु आन्तरिक राजस्व कार्यालयबाट हुने गरेकोमा अब करदाताले आफैं रुजु गर्न सक्ने भएका छन् ।

त्यस्तै, आय विवरण डे–४ अन्तर्गत अनुसूची–१० मा करदाताले आफैं विवरण भर्नुपर्ने व्यवस्थालाई हटाएर आवश्यक विवरण स्वतः प्रणालीमा आउने व्यवस्था गरिएको विभागले जनाएको छ ।

स्रोतमा कर कट्टीसम्बन्धी विवरण पनि अब मासिक रूपमा प्रणालीमा प्रविष्ट गर्नुपर्ने व्यवस्था गरिएको छ । यसबाट आयकर कट्टी गरे पनि समयमा रकम दाखिला नगर्ने समस्या पहिचान गर्न सहयोग पुग्ने विभागको अपेक्षा छ ।

महानिर्देशक भुसालका अनुसार स्रोतमा कट्टी भएको रकम समयमै प्रणालीमा देखिनुपर्नेछ । अर्को महिनाको २५ गतेसम्म पनि रकम प्रणालीमा नदेखिए सम्बन्धित करदाताले रकम रोकिएको कारणबारे सम्बन्धित पक्षसँग प्रश्न गर्न सक्नेछन् ।

नयाँ पोर्टलमार्फत विदेशी लगानीकर्ताले स्थायी लेखा नम्बर (प्यान) दर्ताका लागि अनलाइन आवेदन दिन सक्ने सुविधा पनि थपिएको छ । यसअघि यस्तो सुविधा उपलब्ध थिएन ।

करदाताले आफ्नो लगइनमार्फत प्यान, दर्ता प्रमाणपत्र, प्यान कार्ड, अन्तःशुल्क इजाजतपत्र तथा करचुक्ता प्रमाणपत्रलगायत कागजात डाउनलोड गर्न सक्ने व्यवस्था पनि नयाँ पोर्टलमा गरिएको छ ।

यसैगरी, मूल्य अभिवृद्धि कर (भ्याट) विवरणमा भएको त्रुटि करदाताले आफैं सच्याउन सक्ने सुविधा पनि थपिएको छ । अब भ्याट विवरण पेश गरेको सात दिनभित्र सामान्य त्रुटि भए करदाताले घरमै बसेर संशोधन गर्न सक्नेछन् ।

यसअघि विवरण प्रविष्ट भइसकेपछि सामान्य अंकगत त्रुटि सच्याउनसमेत कर कार्यालय पुग्नुपर्ने र लामो समय लाग्ने समस्या थियो । नयाँ व्यवस्थाले करदाताको समय बचत गर्नुका साथै कर कार्यालयमा हुने भीड कम गर्न सहयोग पुग्ने विभागको विश्वास छ ।

भुसालले नयाँ पोर्टल अहिले एक महिनासम्म परीक्षणका रूपमा सञ्चालन हुने जानकारी दिए । परीक्षण अवधिमा प्राविधिक वा प्रयोगसम्बन्धी सामान्य समस्या आउन सक्ने भन्दै विभागले त्यसप्रति आवश्यक तयारी गरेको उनको भनाइ छ ।

आन्तरिक राजस्व विभागले २०७८ सालदेखि नै करदाता पोर्टललाई अद्यावधिक गर्ने प्रक्रिया सुरु गरेको थियो । करिब पाँच वर्षपछि पोर्टलको नयाँ संस्करण सार्वजनिक गरिएको हो ।

विभागले चालु आर्थिक वर्षलाई ‘ट्याक्स जस्टिस’को वर्षका रूपमा अघि बढाएको छ । कर प्रणालीमा अनुपालनलाई प्राथमिकता दिँदै अनलाइन तथा कार्यालयबाट उपलब्ध हुने सेवाहरूलाई थप प्रभावकारी र सहज बनाउने नीति लिइएको भुसालले बताए ।

भुसालका अनुसार विभागले हरेक महिना ‘वान स्टेप फरवार्ड, वान स्टेप अपवार्ड’को नीतिअनुसार करदाता सेवा सुधार गर्दै जाने लक्ष्य राखेको छ ।