‘टुङ्ना ताप्स्यो’ : लोपोन्मुख सुनुवार भाषामा सांगीतिक सिर्जना सार्वजनिक

काठमाडौं । नेपालमा दुर्लभ र लोपोन्मुख भाषाको रूपमा चिनिने सुनुवार (कोइँच) भाषामा नयाँ सांगीतिक सिर्जना सार्वजनिक भएको छ । ‘टुङ्ना ताप्स्यो’ शीर्षकको गीत शुक्रबार सार्वजनिक गरिएको हो ।  गीतले केवल मनोरञ्जन मात्रै होइन, भाषा र संस्कृतिको संरक्षणका दृष्टिकोणले पनि विशेष महत्व राख्दछ ।

गीतमा अमरदीप सुनुवारको रचना, रामकुमार पौडेलको संगीत र कल्पना सुनुवारको सशक्त स्वर रहेको छ । म्युजिक भिडियोमा सुजन सुनुवार र कल्पना सुनुवारसहित अन्य कलाकारहरूको आकर्षक अभिनय देख्न सकिन्छ । भिडियोलाई ग्रामीण बजार परिवेशमा छायांकन गरिएको छ जहाँ परम्परागत पोसाक, नृत्यशैली र भेटघाटको शैलीमार्फत सुनुवार समुदायको मौलिक जीवनशैलीलाई प्रस्तुत गरिएको छ ।

सार्वजनिक कार्यक्रममा बोल्दै गीतकार संघका वसन्त वित्यसी थापाले बहुभाषिक समाजमा यस्तो प्रयासलाई उदाहरणीय भन्दै प्रशंसा गरे । ‘भाषिक विविधताको सम्मान र संरक्षणका लागि टुङ्ना ताप्स्यो जस्ता सिर्जनाहरू अत्यन्तै प्रेरणादायी छन्,’ उनले भने।

रचनाकार अमरदीप सुनुवारका अनुसार गीत सिर्जनाको मूल अभिप्राय नयाँ पुस्तालाई आफ्नो भाषा र पहिचानप्रति गर्व गराउने हो । ‘हाम्रो भाषा मात्र हैन, हामीको भावना, संस्कार र इतिहास पनि यो गीतमार्फत बाँचेको छ,’ उनले भने।

स्थानिय संलग्नता र समुदायको सहभागिता

कार्यक्रममा रामेछाप जिल्लाका पूर्वसांसदहरूको विशेष उपस्थिति रहनु गीतले पाएको सामाजिक महत्वलाई झल्काउँछ । उनीहरूले पनि समुदायमा यस्तो सांस्कृतिक र भाषिक जागरणको अभियानलाई राजनीतिक तथा संस्थागत समर्थन आवश्यक रहेको धारणा व्यक्त गरे ।

सामाजिक सञ्जालमा सकारात्मक लहर

गीत सार्वजनिक भएसँगै सामाजिक सञ्जालहरूमा यसले उत्साहजनक प्रतिक्रिया पाएको छ । विशेषगरी युवा पुस्ताले गीतलाई गर्वको प्रतीकका रूपमा हेरेका छन् । केहीले त यो गीतले उनीहरूलाई आफ्नै भाषा सिक्न र प्रयोग गर्न प्रेरित गरेको प्रतिक्रिया दिएका छन् ।

भविष्यको सम्भावना

यस किसिमका सांगीतिक प्रयासले न केवल सुनुवार भाषा जोगाउन सघाउ पुर्‍याउँछ, बरु अन्य लोपोन्मुख भाषाभाषी समुदायहरूलाई पनि यस्ता सिर्जनामा लाग्न उत्प्रेरित गर्दछ । यदि विभिन्न भाषाहरूमा यसरी गीत–संगीत, नाटक वा साहित्य सिर्जना गरिँदै गए, नेपालको सांस्कृतिक विविधता झनै मजबुत र जीवन्त बन्नेछ ।

‘टुङ्ना ताप्स्यो’ केवल एउटा गीत होइन, यो एक आन्दोलन हो — पहिचानको, भाषाको र संस्कृतिको ।